Po co to badanie
Czym jest badanie partycypacji
Partycypacja społeczna to udział mieszkańców w decyzjach, które ich dotyczą: od informacji, przez zbieranie opinii, po współdecydowanie.
Co ustala badanie
Badanie sprawdza, jak mieszkańcy włączają się w życie publiczne, czego potrzebują i oczekują oraz co może zachęcić ich do udziału w decyzjach dotyczących ich społeczności.
To trzy pytania z różnymi odpowiedziami i różnymi metodami. „Jak się włączają” to opis stanu faktycznego: kto przychodzi, kto pisze uwagi, kto głosuje w budżecie obywatelskim. „Czego potrzebują” wymaga rozmowy, samo liczenie nie wystarczy. „Co zachęci” to już rekomendacja, którą trzeba oprzeć na obu poprzednich odpowiedziach.
Skąd biorą się nieporozumienia
Frekwencja a reprezentatywność
Pusta sala nie musi znaczyć, że temat nikogo nie obchodzi. Częściej znaczy, że spotkanie było w porze pracy albo ogłoszenie dotarło do tych, którzy i tak przychodzą. Sala pełna po brzegi też nie rozstrzyga: bywa, że przyszła jedna, dobrze zorganizowana grupa, a reszta mieszkańców w ogóle się nie dowiedziała. Badanie rozdziela te dwie rzeczy: ile osób się wypowiedziało i kogo wśród nich zabrakło.
Poziom udziału
Szczeble udziału mieszkańców
Słowo „konsultacje” obejmuje pięć bardzo różnych rzeczy: od ogłoszenia decyzji po oddanie jej mieszkańcom. Kłopot zaczyna się wtedy, gdy zaproszenie zapowiada jeden szczebel, a spotkanie odbywa się na innym.
Szczebel 1 · Informowanie
Mieszkańcy mają wiedzieć i zdążyć się przygotować
- Obiecuje
- Rzetelną, zrozumiałą informację w momencie, w którym da się jeszcze zaplanować własne sprawy wokół decyzji.
- Nie obiecuje
- Wpływu na treść. Jeśli zaproszenie sugeruje inaczej, spotkanie skończy się awanturą, i słusznie.
- Badanie sprawdza
- Czy informacja dociera do wszystkich grup i czy jest zrozumiała bez tłumacza z urzędowego.
Narzędzia ogłoszenia i obwieszczenia · spotkania informacyjne · materiały w wersji łatwej do czytania · strona i BIP
Szczebel 2 · Zbieranie opinii
Pytanie, na które odpowiedź może coś zmienić
- Obiecuje
- Że uwagi zostaną zebrane, rozpatrzone i że każda dostanie publiczną odpowiedź, także odmowną, z uzasadnieniem.
- Nie obiecuje
- Że wszystkie zostaną uwzględnione. Uwagi bywają sprzeczne i ktoś musi rozstrzygnąć.
- Badanie sprawdza
- Kto się wypowiedział, kogo zabrakło i co ostatecznie stało się ze zgłoszonymi uwagami.
Narzędzia ankiety · zbieranie uwag na piśmie i elektronicznie · dyżury projektanta · spotkania otwarte · wywiady
Szczebel 3 · Wspólna praca
Rozwiązanie powstaje przy jednym stole
- Obiecuje
- Pracę nad wariantami razem z mieszkańcami i widoczny ślad tej pracy w dokumencie końcowym.
- Nie obiecuje
- Rozstrzygania głosowaniem. Wynikiem jest materiał do decyzji, sama decyzja zapada później.
- Badanie sprawdza
- Czy przy stole siedzą różne strony sporu, czy tylko ci, którzy zawsze mają czas przyjść.
Narzędzia warsztaty projektowe · spacery badawcze · grupy robocze · wspólne makiety i mapy
Szczebel 4 · Współdecydowanie
Głos wchodzi do decyzji w z góry opisanym miejscu
- Obiecuje
- Znany skład, znane zasady i konkretny moment, w którym stanowisko mieszkańców przekłada się na rozstrzygnięcie.
- Nie obiecuje
- Że instytucja przestaje odpowiadać za skutki. Odpowiedzialność zostaje po stronie organu.
- Badanie sprawdza
- Czy skład ciała odpowiada strukturze mieszkańców, czy odtwarza układ już obecny w urzędzie.
Narzędzia komitety i zespoły z ustalonym składem · rady młodzieżowe · rady seniorów · rady działalności pożytku publicznego · panele obywatelskie
Szczebel 5 · Powierzenie
Wynik wiążący, zasady krótkie i jasne
- Obiecuje
- Że rozstrzygnięcie mieszkańców zostanie wykonane i że są na to zabezpieczone środki.
- Nie obiecuje
- Że w ten sposób da się rozstrzygać wszystko. Zakres i limit kwoty ustala się wcześniej.
- Badanie sprawdza
- Kto zgłasza projekty i kto głosuje, bo to rzadko jest przekrój całej gminy.
Narzędzia budżet obywatelski · fundusz sołecki · inicjatywa lokalna · referendum lokalne
Co zapowiada zaproszenie?
Gdzie naprawdę zapada rozstrzygnięcie?
Obietnica o szczebel wyżej niż wykonanie
To najczęstszy układ i najkrótsza droga do tego, żeby na kolejne spotkanie nikt nie przyszedł. Różnicę o jeden szczebel zwykle da się jeszcze wyrównać, pod warunkiem, że robi się to przed spotkaniem.
Wybór liczy się wyłącznie w przeglądarce, nic nie jest nigdzie wysyłane. Podział szczebli wzorowany na drabinie partycypacji Sherry R. Arnstein (A Ladder of Citizen Participation, 1969) i na spektrum udziału IAP2.
Na czym polega badanie dotyczące partycypacji społecznej?
Badanie przebiega w czterech krokach:
Krok pierwszy
Wybór metod badawczych
Dobieramy metody do pytania: ankiety, wywiady, grupy fokusowe albo analizę danych zastanych.
Metoda wynika z pytania. Przed wyborem ustalamy trzy rzeczy: o co dokładnie pytamy, czyj głos ma się w tym znaleźć i ile jest czasu do momentu, w którym wyniki przestaną być komukolwiek potrzebne. Wtedy widać, czy wystarczy jedno narzędzie, czy trzeba je zestawić z drugim, które odpowiada na zupełnie inne pytanie.
Po Państwa stronie
- opis sprawy, której badanie dotyczy, i terminu, który je ogranicza,
- dostęp do tego, co już wiadomo: wyniki wcześniejszych konsultacji, uwagi, dane z rejestrów,
- wskazanie osoby, która rozstrzyga wątpliwości w trakcie prac.
Po naszej stronie
- pytania badawcze i uzasadniony dobór metod,
- plan doboru uczestników wraz z tym, jak docieramy do grup trudniej dostępnych,
- narzędzia: kwestionariusze, scenariusze rozmów, karty obserwacji.
Krok drugi
Przeprowadzenie badania
Zbieramy dane od mieszkańców wybranymi metodami.
Najwięcej rozstrzyga się na tym etapie. Ankieta wyłożona wyłącznie w internecie zbierze odpowiedzi osób, które są w internecie, a spotkanie w środę o siedemnastej odpowiedzi tych, którzy o siedemnastej są wolni. Dlatego prowadzenie badania to również dowożenie go tam, gdzie ludzie już są: na targ, do przychodni, do świetlicy, pod szkołę.
Po Państwa stronie
- kanały informowania o badaniu i pomoc w dotarciu do sołectw, rad osiedli, szkół,
- udostępnienie miejsca na spotkania, jeśli badanie ich wymaga,
- zgoda na to, żeby część zbierania odbyła się poza urzędem.
Po naszej stronie
- prowadzenie ankiet, rozmów i spotkań wraz z rejestracją przebiegu,
- bieżąca kontrola, czy skład uczestników nie odbiega od struktury mieszkańców,
- obsługa danych osobowych: zakres, podstawa, czas przechowywania.
Krok trzeci
Analiza danych
Opracowujemy dane i opisujemy poziom udziału, potrzeby i oczekiwania mieszkańców.
Liczby i wypowiedzi czyta się razem. Rozkład odpowiedzi mówi, jak duża jest dana grupa, a nagrania i notatki wyjaśniają, dlaczego myśli w ten sposób. Osobno opisujemy to, czego badanie nie rozstrzyga: pytania, na które odpowiedzi były zbyt nieliczne, żeby cokolwiek z nich wnioskować. Wniosek bez tej granicy potrafi przetrwać w dokumentach kilka lat i wyrządzić szkody.
Co powstaje
- zestawienia odpowiedzi z podziałem na grupy mieszkańców,
- uporządkowane wątki z rozmów wraz z cytatami,
- lista rozbieżności: tam, gdzie grupy chcą czegoś przeciwnego.
Czego nie robimy
- nie dociągamy wyników do założonej z góry tezy,
- nie przedstawiamy opinii nielicznej grupy jako zdania mieszkańców,
- nie ukrywamy pytań, które okazały się źle zadane.
Krok czwarty
Raport i rekomendacje
Przygotowujemy raport z wnioskami i zaleceniami, jak zwiększyć udział mieszkańców.
Rekomendacja jest przydatna wtedy, gdy da się ją komuś przypisać i wykonać w znanym terminie. Dlatego każda z nich mówi, czego dotyczy, kto ją realizuje i po czym poznać, że została zrobiona. Osobno wskazujemy te, które da się wdrożyć od razu bez dodatkowych pieniędzy, na przykład zmianę godziny spotkania albo jednego zdania w ogłoszeniu.
Forma
- raport z wyodrębnionym streszczeniem dla osób decydujących,
- krótka wersja do opublikowania dla mieszkańców,
- narzędzia badawcze przekazane do ponownego użycia.
Układ rekomendacji
- do zrobienia od zaraz, bez dodatkowych kosztów,
- do zaplanowania w budżecie na kolejny rok,
- do rozstrzygnięcia politycznie, bo zmieniają zakres decyzji.
Rozwinięcie kroku pierwszego
Metody badania
Ankieta pokazuje, ilu ludzi tak uważa, a rozmowa wyjaśnia, dlaczego. Dlatego badanie prawie zawsze łączy dwa narzędzia: jedno na skalę, drugie na przyczyny. Poniżej można zawęzić listę do tego, czego Państwo potrzebują. Karty spoza wyboru zostają widoczne, żeby było wiadomo, z czego się rezygnuje.
Wszystkich osiem metod, nic jeszcze nie wybrano
Ankieta na próbie
Kilka tygodni · papier, telefon albo formularz
- Daje
- Rozkład opinii i możliwość porównania grup: wieku, miejsca zamieszkania, sposobu korzystania z usług.
- Nie da
- Wyjaśnienia. Odpowiedź „raczej nie” nie mówi, czy chodzi o cenę, dojazd, czy o brak zaufania.
poza wyborem
Wywiad pogłębiony
Miesiąc lub dwa · rozmowa jeden na jeden
- Daje
- Powody, kolejność zdarzeń i słowa, którymi ludzie sami opisują sprawę, także wtedy, gdy temat jest drażliwy.
- Nie da
- Skali. Kilkanaście rozmów opisuje mechanizm, nie proporcje w całej gminie.
poza wyborem
Zogniskowany wywiad grupowy
Miesiąc lub dwa · grupa fokusowa, 6–10 osób
- Daje
- Argumenty w zderzeniu: widać, które z nich przekonują innych, a które upadają po pierwszym pytaniu.
- Nie da
- Reprezentatywności. Grupa jest dobierana celowo zamiast losowo.
poza wyborem
Spacer badawczy
Kilka tygodni · przejście trasą z mieszkańcami
- Daje
- Rzeczy niewidoczne z biura: gdzie ludzie skracają drogę, gdzie się zatrzymują, co omijają po zmroku.
- Nie da
- Opinii tych, którzy w danym miejscu nie bywają, a często właśnie o nich chodzi.
poza wyborem
Mapa uwag i geoankieta
Miesiąc lub dwa · punkty na planie, także na papierze
- Daje
- Uwagi przypisane do konkretnego miejsca, od razu w formie, którą da się nałożyć na projekt.
- Nie da
- Równego udziału bez wersji papierowej i pomocy przy jej wypełnianiu.
poza wyborem
Warsztat projektowy
Miesiąc lub dwa · praca nad wariantami przy stole
- Daje
- Warianty rozwiązania wypracowane wspólnie i zapis tego, z czego uczestnicy sami zrezygnowali.
- Nie da
- Rozstrzygnięcia. Wynikiem jest materiał do decyzji, sama decyzja zapada później.
poza wyborem
Panel obywatelski
Bez sztywnego terminu · losowy skład, kilka spotkań
- Daje
- Rekomendację od przekroju mieszkańców, którzy wysłuchali stron i mieli czas przemyśleć sprawę.
- Nie da
- Szybkiej odpowiedzi. To najbardziej pracochłonna z metod i wymaga rzetelnego doboru składu.
poza wyborem
Analiza danych zastanych
Kilka tygodni · to, co już jest w urzędzie
- Daje
- Obraz z tego, co już powstało: uwagi z poprzednich konsultacji, frekwencja, wnioski do budżetu obywatelskiego, sprawozdania.
- Nie da
- Odpowiedzi na nowe pytanie. Dane zastane odpowiadają na pytania zadane kiedyś.
poza wyborem
Jeżeli po zawężeniu zostaje jedna karta, to zwykle znak, że pytanie jest jeszcze zbyt szerokie albo że termin wymusza rezygnację z części przesądzającej o wartości wyniku. W takiej sytuacji mówimy o tym na początku, jeszcze przed badaniem.
Kto się nie wypowie
Kogo nie ma na sali
Większość decyzji o tym, kto weźmie udział, zapada na długo przed spotkaniem: przy wyborze godziny, miejsca, kanału i języka ogłoszenia. Poniżej można włączyć bariery, które zwykle występują, i zobaczyć, kto po kolei znika z listy. To nie są dane z żadnej gminy. Ten mechanizm sprawdzamy w każdym badaniu osobno.
Kiedy to jest obowiązek
Kiedy konsultacje są obowiązkowe
Przepisy mówią, co trzeba zrobić i w jakiej formie. Nie mówią, jak dotrzeć do ludzi, których dana sprawa dotyczy. To rozstrzyga, czy konsultacje będą miały treść, czy zostanie po nich tylko protokół.
Plan ogólny i miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Projekt poddaje się konsultacjom społecznym: zbiera się uwagi, a obok tego prowadzi dodatkowe formy udziału: spotkania otwarte, dyżury projektanta, panele eksperckie, warsztaty.
Wskazuje, których grup w tych formach zabraknie i gdzie trzeba pójść do mieszkańców, zamiast czekać na nich w urzędzie. Podpowiada też, o co pytać, żeby uwagi dało się później przełożyć na rysunek planu.
Gminny program rewitalizacji
Ustawa o rewitalizacji. Konsultacje prowadzi się w kilku formach jednocześnie: obok zbierania uwag także spotkania, debaty, warsztaty, spacery studyjne, ankiety lub wywiady. Przepisy przewidują również Komitet Rewitalizacji jako stałe ciało dialogu.
Pozwala dobrać formy do składu mieszkańców obszaru zamiast do przyzwyczajeń urzędu i podpowiedzieć skład Komitetu, który nie będzie powtórzeniem tych samych nazwisk.
Budżet obywatelski
Ustawa o samorządzie gminnym. To szczególna forma konsultacji społecznych. W miastach na prawach powiatu jest obowiązkowy, a jego wysokość wynosi co najmniej 0,5 % wydatków gminy z ostatniego przedłożonego sprawozdania z wykonania budżetu. Zadań wybranych przez mieszkańców rada nie może usunąć ani istotnie zmienić w pracach nad uchwałą budżetową.
Pokazuje, kto zgłasza projekty i kto głosuje. Wynik zwykle różni się od struktury mieszkańców, a to podstawa do zmiany zasad, na przykład podziału na obszary albo progu wieku.
Roczny program współpracy z organizacjami pozarządowymi
Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Projekt programu konsultuje się z organizacjami działającymi na terenie samorządu. Przepisy przewidują też rady działalności pożytku publicznego jako ciała opiniodawcze.
Sprawdza, czy w konsultacjach bierze udział ktoś poza stałym kręgiem kilku organizacji i czy program odpowiada na to, czym te organizacje faktycznie się zajmują.
Strategia rozwoju gminy albo strategia ponadlokalna
Ustawa o samorządzie gminnym i przepisy o polityce rozwoju. Tryb opracowania obejmuje konsultacje z mieszkańcami, partnerami społecznymi i gospodarczymi oraz z sąsiednimi samorządami.
Dostarcza części diagnostycznej materiał o potrzebach, którego nie widać w statystyce, i pozwala napisać cele językiem, który mieszkańcy rozpoznają jako swój.
Inwestycja albo zmiana usługi bez wymogu konsultacji
Żaden przepis niczego nie nakazuje. Można podjąć decyzję i ogłosić ją.
Tu ryzyko jest największe, bo sprzeciw pojawia się wtedy, gdy zmiana kosztuje najwięcej: po podpisaniu umowy albo po wejściu wykonawcy na teren. Rozmowa przed decyzją jest tańsza niż protest po niej.
Zestawienie porządkuje najczęstsze sytuacje i nie jest opinią prawną. Podstawę, tryb i terminy dla konkretnego dokumentu ustala się przed rozpoczęciem prac, razem z obsługą prawną zamawiającego.
Rozwinięcie kroku czwartego
Co zostaje po badaniu
Raport, który trafia do szuflady, jest kosztem bez wyniku. Dlatego dzielimy go na część dla osób decydujących, część dla urzędników, którzy będą go używać w pracy, i krótką wersję do opublikowania dla mieszkańców, bo oni też mają prawo wiedzieć, co wyszło z ich odpowiedzi.
Układ raportu
- Streszczenie i wnioskiKilka stron dla osób, które podejmują decyzję, bez metodologii, za to z jasnym wskazaniem, co z badania wynika.
- Jak badaliśmyMetody, dobór uczestników, terminy i osobno ograniczenia: czego to badanie nie rozstrzyga.
- Kto się wypowiedziałStruktura uczestników zestawiona ze strukturą mieszkańców. Tu widać, których głosów zabrakło.
- Co mieszkańcy mówiąWyniki ułożone tematami, z cytatami i z zaznaczeniem miejsc, w których grupy chcą czegoś przeciwnego.
- RekomendacjeKażda z adresatem, terminem i sposobem sprawdzenia, że została wykonana. Podzielone według tego, ile wymagają.
- ZałącznikiKwestionariusze, scenariusze rozmów, zestawienia odpowiedzi do ponownego użycia przy kolejnym badaniu.
Poza samym raportem
Co zostaje u Państwa na dłużej
- zestawienia odpowiedzi w formie, którą da się dalej liczyć,
- narzędzia badawcze gotowe do powtórzenia badania za rok lub dwa,
- krótka wersja wyników napisana językiem mieszkańców,
- spotkanie omawiające wyniki z osobami, które będą je wdrażać,
- lista pytań, na które to badanie nie odpowiedziało, jako punkt wyjścia do następnego.
Zakres każdorazowo ustalamy przed rozpoczęciem prac. Powyższa lista to zwykły zakres badania partycypacji.
Oferta
GROAH
Zakres współpracy
Czasem wystarczy jedna metoda dołożona do konsultacji zaplanowanych na mocy przepisów albo spojrzenie na to, co już Państwo zrobili. Zakres ustalamy po pierwszej rozmowie, bo dopiero wtedy wiadomo, czego brakuje.
Pracujemy z gminami i miastami · powiatami · instytucjami kultury · spółdzielniami i wspólnotami · organizacjami pozarządowymi · inwestorami prywatnymi
Zakres usług
GROAH prowadzi badania partycypacji dla gmin, powiatów, instytucji kultury, organizacji i inwestorów. Dobieramy metody do pytania, docieramy do grup, których nie ma na sali, i piszemy zalecenia, które ktoś konkretny może wykonać w znanym terminie.
Po krótkiej rozmowie o sprawie przedstawimy zakres i ofertę.
Zakres współpracy
Sposoby współpracy
Całe badanie
Od pytania badawczego po rekomendacje z adresatem i terminem. Ma sens, gdy sprawa jest nowa albo gdy z dotychczasowych konsultacji nie został materiał, na którym da się oprzeć decyzję.
Jedna metoda dołożona do zaplanowanych konsultacji
Dokładamy narzędzie, którego brakuje: ankietę na próbie, rozmowy z grupami, które się nie odzywają, albo mapę uwag. Uczestnicy odpowiadają przy jednej okazji, zamiast dwóch osobnych.
Ocena tego, co już zostało zrobione
Czytamy dokumentację z poprzednich konsultacji: kto się wypowiedział, co się stało ze zgłoszonymi uwagami i w którym miejscu proces się urywa. Wynikiem jest lista poprawek na następny raz.
Korzyści z badania dotyczącego partycypacji społecznej
1. Lepsze zrozumienie społeczności
Wiadomo, kto mieszka w gminie, czego potrzebuje i czego oczekuje od urzędu.
W praktyce: przestaje się mówić „mieszkańcy chcą”, a zaczyna „w tej części gminy ludzie mówią co innego niż w tamtej, i wiadomo dlaczego”.
2. Skuteczniejsze działania
Działania urzędu odpowiadają na potrzeby, które mieszkańcy sami nazwali.
W praktyce: część zaplanowanych działań okazuje się niepotrzebna, a pieniądze przechodzą tam, gdzie problem naprawdę jest.
3. Wzrost zaangażowania
Mieszkańcy widzą, że ich głos coś zmienia, więc chętniej przychodzą następnym razem.
W praktyce: ludzie wracają na kolejne spotkanie wtedy, gdy zobaczą, co się stało z tym, co powiedzieli na poprzednim.
4. Wspieranie rozwoju lokalnego
Badanie wskazuje miejsca i grupy, które nie biorą udziału w decyzjach, i sposób, jak do nich dotrzeć.
W praktyce: widać sołectwa i osiedla, z których nie przychodzi nikt, i to one stają się pierwszym adresatem zmian.
Powiązane usługi
Badanie partycypacji rzadko stoi samo. Najczęściej jest częścią większej pracy nad dokumentem albo uzupełnia inne badanie tej samej sprawy.
Pierwsza rozmowa o badaniu
Podczas krótkiej rozmowy ustalimy:
- jakiej sprawy albo dokumentu badanie ma dotyczyć,
- czy nad sprawą wisi termin ustawowy albo data sesji rady,
- co już Państwo wiedzą: wyniki wcześniejszych konsultacji, uwagi, dane,
- kogo koniecznie trzeba zapytać, a kogo dotąd nie udało się dosięgnąć,
- na którym szczeblu udziału chcą Państwo stanąć i czy da się go dotrzymać.
Kontakt
E-mail: kontakt@groah.pl
Telefon: +48 514 549 693
Telefon: +48 538 397 485
GROAH Sp. z o.o., ul. Icchoka Malmeda 7, 15-440 Białystok
Poproś o kontakt
* pola wymagane
Skontaktujemy się, aby ustalić dogodny termin rozmowy. Przesłanie formularza nie zobowiązuje do zamówienia usługi.
Najczęstsze pytania
Rzeczy, o które pytają samorządy i instytucje, zanim zdecydują się zamówić badanie.
Konsultacje są sposobem zbierania stanowisk w konkretnej sprawie. Badanie odpowiada na pytanie o poziom udziału jako taki: kto się włącza, kto nie i dlaczego, co zniechęca, jak wyglądały poprzednie próby. Bywa, że wnioskiem z badania jest właśnie zmiana sposobu prowadzenia konsultacji zamiast kolejnego spotkania w tej samej sali o tej samej porze.
Nie. Tryb i formy konsultacji wynikają z przepisów właściwych dla danego dokumentu i trzeba je przeprowadzić niezależnie od tego, czy wcześniej powstało badanie. Badanie robi się po to, żeby te konsultacje trafiły do właściwych osób i zadały pytania, na które da się odpowiedzieć. Najczęściej poprzedza konsultacje, a czasem towarzyszy im jako sposób dotarcia do grup, które w trybie ustawowym się nie odzywają.
To zależy od tego, co ma z badania wynikać. Jeżeli ma podawać proporcje dla całej gminy, liczy się nie tyle liczba, ile sposób doboru, bo źle dobrana duża próba myli bardziej niż dobrze dobrana mniejsza. Jeżeli ma wyjaśniać przyczyny, kilkanaście rozmów potrafi wystarczyć, bo w pewnym momencie przestają pojawiać się nowe wątki. Wielkość i sposób doboru ustalamy razem z pytaniem badawczym i zapisujemy w raporcie, żeby dało się je później ocenić.
To normalny wynik i trzeba go opisać wprost. Oczekiwania bywają sprzeczne z prawem, z budżetem albo ze sobą nawzajem. Badanie pokazuje wtedy, o co chodzi pod postulatem, bo za żądaniem „parking pod oknami” zwykle stoi problem, który da się rozwiązać inaczej. Rekomendacje piszemy tak, żeby rozdzielały to, co wykonalne, od tego, co wymaga zmiany decyzji wyższego rzędu.
Właśnie tam badanie ma najwięcej sensu, tylko nie może opierać się na spotkaniach. Idzie się do ludzi zamiast ich zapraszać: rozmowy w miejscach, gdzie i tak bywają, ankieta w wersji papierowej zostawiona tam, gdzie da się ją wypełnić, rozmowy z osobami, które mają w społeczności zaufanie. Brak frekwencji sam w sobie jest wynikiem. Trzeba tylko ustalić, czy oznacza obojętność, brak wiary w sens, czy zwykłą niewiedzę o tym, że coś się dzieje.
Najczęściej gminy i miasta, przy dokumentach planistycznych, programach rewitalizacji, strategiach i budżecie obywatelskim. Zamawiają je też instytucje kultury, spółdzielnie i wspólnoty, organizacje pozarządowe oraz inwestorzy prywatni, którym zależy na tym, żeby poznać nastawienie otoczenia przed rozpoczęciem prac zamiast po pierwszym proteście.
Decydują dwie rzeczy: liczba metod i to, ile czasu zajmie dotarcie do uczestników. Analiza tego, co już Państwo mają, jest najkrótsza. Ankieta z wersją papierową i rozmowami trwa dłużej, bo zbieranie odpowiedzi poza internetem po prostu wymaga czasu. Panel obywatelski to najdłuższa z metod. Harmonogram układamy pod termin, który Państwo podadzą, i mówimy od razu, jeżeli tego terminu nie da się dotrzymać bez skracania badania w miejscu, które przesądza o jakości.
Obowiązek publikacji zależy od tego, w jakim trybie badanie powstało i czego dotyczy. Niezależnie od przepisów zalecamy udostępnienie przynajmniej skróconej wersji: badanie, którego wyników uczestnicy nigdy nie zobaczą, obniża gotowość do udziału w następnym. Dlatego krótka wersja dla mieszkańców jest stałym elementem opracowania.
Tak, i często to najlepsze rozwiązanie, bo mieszkańcy są proszeni o czas tylko raz. Trzeba tylko rozdzielić role: konsultacje zbierają stanowiska w sprawie projektu, badanie zbiera materiał o samym udziale. Te dwie rzeczy mają inne pytania, inny sposób opracowania i inny los: uwagi wymagają rozpatrzenia w trybie przewidzianym dla dokumentu, wyniki badania trafiają do rekomendacji.
Zakres danych ograniczamy do tego, co jest potrzebne do opracowania wyników, a informację o celu, podstawie i czasie przechowywania przekazujemy uczestnikom przed rozpoczęciem rozmowy albo wypełnieniem ankiety. W raporcie wypowiedzi występują w formie, która nie pozwala rozpoznać konkretnej osoby. W małych społecznościach wymaga to szczególnej ostrożności, bo do rozpoznania czasem wystarczy sam opis sytuacji. Szczegóły ustalamy przed rozpoczęciem prac z osobą odpowiedzialną za ochronę danych po Państwa stronie.
Aktualności
Faster: 20,3 mln zł z FEPD na transport publiczny
Parki bioróżnorodności w Wasilkowie: 3,9 mln zł
ŚCCS w Zabrzu: 30 mln zł z KPO na wymianę aparatury
Muzeum Popiełuszki w Okopach: 37,6 mln zł z FEnIKS
Wirtualna elektrownia OZE w Białymstoku: 49,6 mln zł
Cyfryzacja ewidencji gruntów na Podlasiu rozliczona
Status MŚP a przedsiębiorstwa powiązane: przykład
Limit de minimis 300 tys. euro: jak liczyć trzy lata
Rozpoczęcie prac a efekt zachęty w pomocy publicznej
Rozmowa o badaniu partycypacji
Badanie partycypacji społecznej dla gmin, instytucji kultury i organizacji, od doboru metody po zalecenia, które ktoś konkretny może wykonać w znanym terminie.
Jeżeli z rozmowy wyjdzie, że wystarczy dobrze przygotowane spotkanie zamiast badania, powiemy to wprost.